Programma 3 Economie

Wat gebeurde er om ons heen?

Nederland

De Nederlandse economie groeide in 2025 met 1,9% ten opzichte van het voorgaande jaar. Deze groei werd voornamelijk gedreven door hogere consumptie, aangezien huishoudens meer te besteden hadden door een loongroei die boven de inflatie lag.
Met een gemiddelde loonstijging van circa 4,3% en een inflatie van 3,2% in 2025 steeg de koopkracht van huishoudens gemiddeld met ongeveer 0,5%. De arbeidsproductiviteit steeg licht van 91,5 in 2024 naar 92,7 in 2025. De werkloosheid in Nederland steeg in 2025 licht, met een gemiddelde van 4,0% van de beroepsbevolking tegen het einde van het jaar (ongeveer 410.000 mensen). Ondanks deze stijging ten opzichte van 2024 (toen 3,7%), bleef de werkloosheid een van de laagste in de EU.

Hoeksche Waard

De werkgelegenheid in de Hoeksche Waard nam toe, vooral door nieuwe vestigingen en uitbreidingen van bestaande bedrijven. Relatief gezien komt deze werkgelegenheid vooral uit handel en industrie/energie (vergeleken met Nederland). Al jarenlang is de werkloosheid in de Hoeksche Waard kleiner dan in Nederland (2,7% versus 3,6%). Met zo’n 37.000 banen (700 banen per 1.000 personen beroepsbevolking) heeft de Hoeksche Waard een relatief kleine, open economie. Dit aantal is lager dan het landelijke gemiddelde van 950 banen per 1.000 personen. Een relatief lage werkgelegenheid in een gemeente is kenmerkend voor een landelijke regio onder de rook van een grote stad, in ons geval Rotterdam.

Sectoren

De vrijetijdssector in de Hoeksche Waard was en bleef relevant in 2025. Het aantal vestigingen en het aantal banen in de vrijetijdssector in de Hoeksche Waard liet dan ook een groei zien. De vrijetijdssector in de Hoeksche Waard was goed voor ongeveer 4,9% van de totale werkgelegenheid. Het personeelstekort vormde nog steeds één van de belangrijkste uitdagingen van de vrijetijdssector. Andere uitdagingen waren hoge inkoopkosten, verduurzaming, digitalisering en de continue veranderende wensen vanuit de consument. De structureel lage marges maakten het voor de vrijetijdsondernemers lastig om hierop in te spelen. Zowel in de Hoeksche Waard als de rest van Nederland groeiden de zorgen met betrekking tot de veerpontjes, die een belangrijke schakel vormen in de wandel- en fietsnetwerken. Ook hier spelen lage marges en personeelstekorten een grote rol.

Voor de agrarische sector geldt dat we na het stopzetten van het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) in gesprek zijn gegaan met onder andere de provincie over hoe we deze ambities alsnog kunnen realiseren. Dit heeft geresulteerd in het opstellen van een Gebiedsplan ZH-PLG Hoeksche Waard, inclusief projectvoorstellen, in samenwerking met diverse gebiedspartners. Dit gebiedsplan wordt in 2026 ter vaststelling aan het college aangeboden en er wordt gewerkt aan vervolgstappen. Voor de agrarische sector geldt verder dat een perspectief van de Hoeksche Waard als agrarische gemeente is meegenomen in de Toekomstvisie. Deze moet verder worden uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma. Daarnaast is er op het gebied van landbouw op diverse vlakken met ondernemers en stakeholders afgestemd en gewerkt aan een toekomstbestendige, biodiverse landbouw.

Het aanbod van bedrijventerreinen in de Hoeksche Waard is vrijwel volledig uitgegeven, maar de vraag bleef in 2025 onverminderd hoog. Met regelmaat werd de gemeente benaderd door ondernemers die op zoek waren naar ruimte voor uitbreiding in de Hoeksche Waard. In 2025 is de Strategie Werklocaties door de gemeenteraad vastgesteld die de koers van de bedrijventerreinen voor de komende jaren bepaalt. Daarin is aandacht gevraagd voor het beter benutten van de bestaande ruimte, maar tevens vastgesteld dat uitbreidingsruimte wenselijk is.

Na het vaststellen van de Toekomstvisie in 2025 is direct een begin gemaakt met de onderliggende uitvoeringsprogramma's. Hierin worden strategische doelen vertaald naar concrete stappen voor de komende jaren.Voor het onderdeel ‘Goed Boeren’ waarmee de gehele economie wordt bedoeld, zijn de drie speerpunten voor de toekomst het Innovatiekracht MKB, landbouw en werkgelegenheid/arbeidsmarkt. Hierop volgt een verdere uitwerking.

In 2025 zijn de ondernemers in de Hoeksche Waard begonnen met gesprekken over en een onderzoek naar een gemeentebreed Ondernemersfonds. Een ondernemersfonds is een structurele financiële positie om de gezamenlijke omgevingsbelangen van ondernemers te financieren en om de organisatiegraad en betrokkenheid te verhogen. De belangrijkste vraag die men zich stelde was of een ondernemersfonds interessant en haalbaar kan zijn voor de ondernemers in gemeente Hoeksche Waard.

Wat hebben we bereikt? Wat hebben we gedaan?

Wat heeft het gekost?

In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als + en de lasten als –. De onttrekkingen aan de reserves zijn gebaseerd op de werkelijk gemaakte kosten (indien systeemreserves). De kosten van de overhead (taakveld 0.4) worden, conform de BBV, weergegeven in het onderdeel “Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB en onvoorzien”.

De belangrijkste financiële afwijkingen zijn in onderstaand overzicht weergegeven (zie gerealiseerd resultaat, kolom “Saldo 2025) uit bovenstaande tabel. Verschillen tussen taakvelden die per saldo budgettair neutraal zijn, zijn buiten deze verschillenanalyse gelaten.

Beleidsindicatoren

Onderstaande tabel geeft de beleidsindicatoren weer die betrekking hebben op dit programma. De gegevens komen hierbij vanuit “Waar staat je gemeente.nl”.